Σάββατο 1 Μαρτίου 2014
Τρίτη 25 Φεβρουαρίου 2014
ΤΟ ΑΠΟΚΡΙΑΤΙΚΟ ΕΘΙΜΟ ΤΗΣ ΚΑΜΗΛΑΣ ΣΤΟ ΑΡΑΧΝΑΙΟ
Το έθιμο της Καμήλας
Το έθιμο της «Καμήλας» είναι ένα έθιμο, που μέχρι και
τα τελευταία χρόνια τηρούσε το χωριό μας κάθε χρόνο τις Απόκριες, όμως σιγά σιγά δείχνει να περνά στο
χρονοντούλαπο της ιστορίας.
Οι μεγαλύτεροι στο Αραχναίο θα θυμούνται καλύτερα - οι μνήμες είναι πιο έντονες- καθώς όλοι συμμετείχαν στην κατασκευή της και εν συνεχεία την περιέφεραν σε όλο το χωριό.
Το έθιμο, οι ρίζες του οποίου έχουν
μεταφερθεί από τα βάθη των αιώνων, έχει σχέση με την λατρεία του Διονύσου, της
θεάς Γης, της φύσης και της γονιμότητας.
Το ομοίωμα της καμήλας κατασκευαζόταν από
λιόπανα και το κεφάλι της ήταν από κρανίο γαϊδάρου.
Η καμήλα "επανδρώνεται" από νέους του χωριού και ένας "καμηλιέρης", την
καθοδηγούσε.
!!!ΚΑΛΕΣ ΑΠΟΚΡΙΕΣ ΣΕ ΟΛΟΥΣ!!!
Δευτέρα 24 Φεβρουαρίου 2014
TO EΘΙΜΟ ΤΟΥ ΧΑΡΤΑΕΤΟΥ ΚΑΙ Η ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΤΟΥ
Ένα από τα έθιμα που χαρακτηρίζουν τους Έλληνες την Καθαρά Δευτέρα είναι το πέταγμα του χαρταετού στα κούλουμα τα οποία και σηματοδοτούν την Μεγάλη Τεσσαρακοστή. Έτσι και στο χωριό μας! Καθαρά Δευτέρα χωρίς χαρταετό...δεν γίνεται και ο ουρανός του Αραχναίου γεμίζει χρώματα!
Καλή η μόδα και οι νεωτερισμοί αλλά σε ορισμένα πράγματα πρέπει να παραμένουμε παραδοσιακοί. Και ένας από τους κυριότερους λόγους είναι πως κρατώντας έθιμα, θυμόμαστε την παιδική μας ηλικία. Και στις μέρες που ζούμε και είναι δύσκολες για όλους μας, οι αναμνήσεις των παιδικών μας χρόνων μας γεμίζουν με δύναμη για το μέλλον. Στην προκειμένη περίπτωση και λόγω των ημερών θα αναφερθούμε στον χαρταετό. Ποιος από εμάς δεν πέταξε αετό σαν πιτσιρίκι; Όλοι περιμέναμε την Καθαρά Δευτέρα για να αγοράσουμε τον ωραιότερο και μεγαλύτερο χαρταετό. Ε, και μετά «άρχιζαν τα όργανα». Συνήθως οι πατεράδες ή τα μεγαλύτερα αδέλφια το έπαιρναν πατριωτικά και σχεδόν ποτέ δεν άφηναν τους μικρότερους σε ηλικία να ασχοληθούν.
Εκτός από το πέταγμα συναρπάζει και η κατασκευή του χαρταετού, πώς όμως κατασκευάζεται;
Υλικά για την κατασκευή
•Τρεις βέργες ή καλάµι ή κάποιο άλλο ελαφρύ ξύλο
•Σπάγκος
•Κόλλα
•Χαρτί γλασέ σε χρώµα της αρεσκείας σας ή πολύ λεπτό νάιλον
•Λεπτό σύρµα
•Ταινία κολλητική
•Χρωµατιστά χαρτιά ή εφηµερίδες για την ουρά
Κατασκευή χαρταετού
• Παίρνουµε τα τρία ξύλα και τα κόβουµε όλα στο ίδιο µήκος(60-80 εκατοστά).
•Τα δένουµε µε τον σπάγκο στο κέντρο πολύ σφιχτά µεταξύ τους (το ένα πάνω στο άλλο).Αφήνουµε περίπου µισό µέτρο σπάγκο να κρέµεται.
• Στην άκρη του ενός ξύλου δένουµε σφιχτά το συρµατάκι (εάν δεν έχετε χρησιµοποιήστε σπάγκο).
• Το περνάµε περιµετρικά στο σκελετό του χαρταετού δένοντας το σφιχτά γύρω από κάθε ξυλαράκι, σε µια εγκοπή που θα κάνουµε µε ένα µαχαιράκι..
• Πρέπει να προσέξουµε καθώς θα δένουµε το σύρµα
να διατηρούνται ίσες αποστάσεις ανάµεσα στα ξύλα ώστε στο τέλος να έχουµε ένα κανονικό εξάγωνο.
Βάζουµε τον σκελετό πάνω στο χαρτί ή στο πλαστικό και το κόβουµε γύρω-γύρω στην περίµετρο του εξαγώνου αφήνοντας ένα περιθώριο ως 5 εκατοστά.
Εδώ ήρθε η ώρα να βάλετε το δικό σας στίγµα στον
χαρταετό.
• Μπορείτε να κολλήσετε ή να ζωγραφίσετε ότι επιθυµείτε, αρκεί να µην τον βαρύνετε πολύ…
• Αφού τον διακοσµήσουµε βάζουµε ξανά τον σκελετό πάνω στο χαρτί και διπλώνουµε τα περιθώρια προς τα µέσα «αγκαλιάζοντας) το σύρµα σαν στρίφωµα.
• Το κολλάµε µε κόλλα ή ταινία.
•Σε δύο άκρα (β,γ) στερεώνουµε σπάγκο ώστε να δέσουµε στην µέση του την ουρά.
• Εδώ χρειάζεται λίγη προσοχή ώστε αβ= αγ= γδ= βδ.
• Η ουρά πρέπει να είναι τουλάχιστον 4 φορές µεγαλύτερη από το µήκος του χαρταετού έτσι ώστε ο χαρταετός µας να µπορεί να πετάει τέλεια. Την ουρά θα την φτιάξετε από εφηµερίδες ή χρωµατιστά χαρτιά µήκους περίπου 20 εκ. και θα τα δέσετε στον σπάγκο σε απόσταση 20 εκ. το ένα από το άλλο.
•Στα απέναντι άκρα από αυτά που δέσαµε την ουρά µας (ε ,ζ) θα δέσουµε τα ζύγια. Εδώ χρειάζεται προσοχή γιατί είναιτο σηµαντικότερο κοµµάτι του αετού µας.
• Θα δέσουµε 2 κοµµάτια σπάγκο στα άκρα ε & ζ και το καθένα θα ενωθεί µε τον σπάγκο που αφήσαµε να κρέµεται στο κέντρο του αετού.
•Τα ζύγια πρέπει να σχηµατίζουν ένα ισοσκελές τρίγωνο. Στο σηµείο της ένωσης δένουµε την καλούµπα µας.
Σύμμαχοι στο πέταγμα του χαρταετού είναι ο αίθριος καιρός και το αεράκι!
Παρασκευή 21 Φεβρουαρίου 2014
ΓΚΟΓΚΕΣ, ΜΙΑ ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΗ ΣΥΝΤΑΓΗ ΤΟΥ ΧΩΡΙΟΥ ΜΑΣ
Οι γκόγκες είναι
παραδοσιακό ζυμαρικό των ορεινών χωριών της Αργολίδος, ανάμεσα στα οποία και το
δικό μας. Παρασκευάζονται από αγνά υλικά, τα οποία είναι αλεύρι, νερό και αλάτι
και έχουν σχήμα κοντινό σε κυλινδρικό ή παραλληλόγραμμο μήκους 3-4 εκατοστών,
ανάλογα με τον τρόπο παρασκευής. Το σχήμα αυτό προκύπτει γιατί κατά την
παρασκευή τους, δημιουργούνται κυλινδρικά τμήματα πάχους παρόμοιου με το μήκος
του μικρού δακτύλου, τα οποία κόβονται σε μήκος 3-4 εκατοστών και στη συνέχεια
πιέζονται σύροντας το δάκτυλο στη μια τους πλευρά για να αρχίσει να διπλώνεται
μοιάζοντας σαν κοχύλι. Μετά το βράσιμο και στράγγισμα, περιχύνονται με καυτό
λάδι και τριμμένη μυζήθρα.
Είναι
φαγητό που φτιάχνεται παραδοσιακά τις Απόκριες. Είναι διαθέσιμο και σερβίρεται από
τις νοικοκυρές, σε όλα τα πατροπαράδοτα σπίτια του γραφικού ορεινού χωριού της
Αργολίδος Αραχναίου.
Σίγουρα, η δοκιμή μπορεί να δελεάσει οποιοδήποτε "κυνηγό" της παραδοσιακής κουζίνας και των παραδοσιακών εθίμων.
ΠΕΤΡΟΧΤΙΣΤΟΣ ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΟΣ ΦΟΥΡΝΟΣ ΣΤΟ ΑΡΑΧΝΑΙΟ
Στο Αραχναίο όπως και σε πολλά χωριά της Αργολίδας σε κάθε αυλή υπάρχουν πετρόχτιστοι φούρνοι που η μυρωδιά του αχνιστού και αφράτου ψωμιού και η μοσχοβολιά του, απλώνεται σε όλη τη γειτονιά.Οι νοικοκυρές βάζουν όλη τους την τέχνη για το καλύτερο αποτέλεσμα, ιεροτελεστία ολόκληρη, για να φτιάξουν ευωδιαστό ψωμί και όλο το χωριό γεμίζει αρώματα!!Τα καρβέλια και οι πίτες είναι μοσχοβολιές αξέχαστες που θα μας κυνηγούν μια ζωή!!!
Ο πετρόχτιστος παραδοσιακός φούρνος εκτός από την παρασκευή ψωμιού χρισιμοποιείται και για το ψήσιμο της τοπικής "σπεσιαλιτέ", την φημισμένη και γνωστή σε όλους μας γκιόσα για την οποία μπορεί το χωριό μας άξια να παινεύεται. Η γκιόσα ψήνεται ολόκληρη για ώρες σε
σφραγισμένους ξυλόφουρνους υπό την φωτιά του πουρναριού, μέθοδος η οποία
αποτελεί και το μυστικό της επιτυχίας το
οποίο δείχνουν να γνωρίζουν καλά οι Χελιώτες συντηρώντας επί αιώνες τη τέχνη του ψησίματος.
Απ' όλα τα παραπάνω διαφαίνεται ότι η χρήση του παραδοσιακού φούρνου αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της καθημερηνότητας και του τρόπου ζωής των ανθρώπων της υπαίθρου ακόμα και στις μέρες μας.
Κάποια πράγματα μένουν αναλοίωτα στον χρόνο και δύσκολα "παραχωρούν" τη θέση τους στα επιτεύγματα της σύγχρονης εποχής...
(Κείμενο:ΜΑΡΚΟΥ Κων/νος)
Σάββατο 1 Φεβρουαρίου 2014
Δευτέρα 13 Ιανουαρίου 2014
Κυριακή 12 Ιανουαρίου 2014
Πέμπτη 9 Ιανουαρίου 2014
Δευτέρα 6 Ιανουαρίου 2014
ΠΟΙΗΜΑ ΤΟΥ ΔΑΣΚΑΛΟΥ ΙΩΑΝΝΗ ΚΟΤΙΤΣΑ
Το Αραχναίο (Χέλι)
Ποιο είναι εκείνο το χωριό
επάνω στα ουράνια
όπου την Αργολίδα μας
κοιτά με περηφάνεια
' Οπου τα παλληκάρια του
και τ΄όμορφα κορίτσια
μοιάζουν με λεβεντόκορμα
ωραία κυπαρίσσια
Κι οι έρημοι τσοπάνηδες
στα γιδοπρόβατά τους
μιζήθρες, γάλα και τυριά
φτιάχνουν στα μαντριά τους
Στου Μουσταφά τα χειμαδιά
τσοπαναραίοι χειμάζουν
στα Φράκια και στον Πηλιαρό
νέοι συμπεθεριάζουν
Οι παλαιοί του άνθρωποι
τις πέτρες του οργώνουν
και στ΄Αραχναίου τις κορφές
ψωμί, καπνά, μαζώνουν.
Ιωάννης Κοτίτσας
Τολό 6-5-1978
Ποιο είναι εκείνο το χωριό
επάνω στα ουράνια
όπου την Αργολίδα μας
κοιτά με περηφάνεια
' Οπου τα παλληκάρια του
και τ΄όμορφα κορίτσια
μοιάζουν με λεβεντόκορμα
ωραία κυπαρίσσια
Κι οι έρημοι τσοπάνηδες
στα γιδοπρόβατά τους
μιζήθρες, γάλα και τυριά
φτιάχνουν στα μαντριά τους
Στου Μουσταφά τα χειμαδιά
τσοπαναραίοι χειμάζουν
στα Φράκια και στον Πηλιαρό
νέοι συμπεθεριάζουν
Οι παλαιοί του άνθρωποι
τις πέτρες του οργώνουν
και στ΄Αραχναίου τις κορφές
ψωμί, καπνά, μαζώνουν.
Ιωάννης Κοτίτσας
Τολό 6-5-1978
Σάββατο 4 Ιανουαρίου 2014
Κυριακή 29 Δεκεμβρίου 2013
Σάββατο 28 Δεκεμβρίου 2013
ΑΡΑΧΝΑΙΟ ΑΡΓΟΛΙΔΑΣ, ΕΝΑΣ ΜΟΝΑΔΙΚΟΣ ΠΡΟΟΡΙΣΜΟΣ!
Το χωριό μας αποτελεί έναν ξεχωριστό προορισμό, ο οποίος «προβάλλει» θα μπορούσε να πει κανείς την γραφικότητα, την ορεινή ομορφιά και την παράδοση. Το τρίπτυχο αυτό καθιστά τον τόπο αυτό «ιδιαίτερο» -όχι μόνο
για εμάς οι οποίοι έχουμε ως τόπο καταγωγής το Αραχναίο (Χέλι όπως μπορεί να το γνωρίζουν
οι πιο πολλοί)-αλλά και για όσους έχουν
επισκεφθεί το χωριό μας καθώς η φιλοξενία των κατοίκων είναι μοναδική!
Το Αραχναίο γεωγραφικά βρίσκεται στο
κεντρικό και βόρειο τμήμα του Ν. Αργολίδας κοντά στα σύνορα με τον Ν. Κορινθίας, «λαγουμιάζει» ανάμεσα σε δύο ογκώδεις οροσειρές, της Τραπεζώνας στα βορεινά
του (1137μ) και του Αραχναίου Όρους στο νότο του (1199μ) και είναι χτισμένο σε
υψόμετρο περίπου 600 μέτρων. Απέχει 28 χλμ από το Άργος, 31 χλμ από το Ναύπλιο,
50 χλμ από την Κόρινθο και 119 χλμ από την Αθήνα.
Σε μια αναδρομή στο παρελθόν θα δούμε ότι κατά το
έτος 1834 (σύμφωνα με το ΦΕΚ 19Α/ 07-06-1834)
ο οικισμός Χέλι αποτελεί έδρα του Δήμου
Αραχναίου, ο οποίος περιελάμβανε και την Μονή Ταλαντίου, μέχρι και το έτος 1840
κατά το οποίο ο Δήμος καταργείται και ο οικισμός Χέλι αποσπάται στο Δήμο Μιδέας
(ΦΕΚ 22Α/18-12-1840). Το έτος 1912 αποσπάται από το Δήμο Μιδέας και ορίζεται ως έδρα κοινότητας (ΦΕΚ 262Α/31-08-2012),
ενώ το έτος 1915 μετονομάζεται σε Αραχναίο παίρνοντας το όνομά του από το
ομώνυμο όρος (ΦΕΚ 273Α/11-08-1915). Το 1961 στην κοινότητα Αραχναίου
προσαρτάται και ο οικισμός Αμαριανός. Το έτος 1997 η κοινότητα Αραχναίου καταργείται και προσαρτάται στο
Δήμο Μιδέας (ΦΕΚ 244Α/04-12-1997), ενώ από το έτος 2010 με την
εφαρμογή του σχεδίου «Καλλικράτης» και με την κατάργηση του Δήμου Μιδέας ανήκει στον Δήμο Ναυπλιέων (ΦΕΚ 87Α/07-06-2010) και αποτελεί το
πιο ορεινό χωριό -Δημοτική Ενότητα. Από ιστορικής-αρχαιολογικής απόψεως θα πρέπει να αναφερθεί ότι στην κορυφή του Όρους Αραχναίου (Σαπυσελάτων όπως
αναφέρεται στα «Κορινθιακά» του Παυσανία) υπήρχαν κατά την αρχαιότητα
Φρυκτωρίες δηλαδή σταθμοί αναμετάδοσης φωτεινών σημάτων απ’ όπου μεταδόθηκε στις
Μυκήνες το μήνυμα για την άλωση της Τροίας-«Εάλω η Τροία» καθώς και βωμοί του
Δία και της Ήρας. Το γεγονός αυτό
καταμαρτυρούν πέρα από τις αναφορές του Παυσανία και οι πρόσφατες αρχαιολογικές
έρευνες οι οποίες έφεραν στο φως πλήθος
αρχαιολογικών ευρημάτων Μυκηναϊκής Περιόδου όπως ψευδόστομους αμφορείς, λίθινα σφονδύλια,
σφραγιδόλιθους, θραύσματα πήλινων ειδωλίων κ.α και τα οποία προσθέτουν σημαντικά στοιχεία στη
μελέτη του Μυκηναϊκού Πολιτισμού.
Αναπόσπαστο κομμάτι της ιστορίας του χωριού μας αποτελεί και η Παλαιά Μονή Ταλαντίου (Μετόχι) η οποία σύμφωνα με τα τυπολογικά και μορφολογικά στοιχεία τοποθετείται χρονικά στο μεταίχμιο του 14ου και 15ου αιώνα. Το καθολικό της Μονής ανήκει στον αρχιτεκτονικό τύπο του ψευδοσταυρεπίστεγου με τρουλοκαμάρα.Το παρεκκλήσι είναι ναός σταυρεπίστεγος. Στο εσωτερικό ο ναός διατηρεί αποσπασματικά τοιχογραφίες πρώιμης μεταβυζαντινής περιόδου. Σύμφωνα με το ΦΕΚ 473/17-12-1962 κηρύσσεται σε αρχαιολογικό χώρο ενώ με το ΦΕΚ 756/15-06-2001 κηρύσσεται σε αρχαιολογικό μνημείο το εμπίπτει στις διατάξεις του αρθ. 2 του ΚΝ 5351/32 «Περί αρχαιοτήτων».
Το 1761 πιθανές προστριβές με τους κατοίκους του χωριού ανάγκασαν τους μοναχούς να εγκαταλείψουν την Παλαιά Μονή και να χτίσουν την Νέα Μονή Ταλαντίου (Μονή Κοιμήσεως της Θεοτόκου). Η Νέα Μονή έχει την μορφή παραλληλόγραμμου και χαρακτηρίζεται μονόκλιτος σταυρεπίστεγος ως προς την αρχιτεκτονική της. Η Νέα Μονή Ταλαντίου υπάγεται διοικητικά στην Μονή Καρακαλά. Λειτουργούσε κανονικά μέχρι την κατοχή, ενώ από τότε έως και σήμερα δεν κατοικείται από μοναχούς. Εορτάζει κάθε 15 Αυγούστου όπου συρρέει πλήθος κόσμου απ’ όλη την Αργολίδα για ευλαβικό προσκύνημα.
Εκτός από ιδιαίτερης ιστορικής σημασίας ο τόπος μας χαρακτηρίζεται και από φυσικό πλούτο και ομορφιά την οποία προσδίδει τόσο «το πράσινο του τοπίου» όσο και η παραδοσιακή αρχιτεκτονική του χωριού. Εικόνες όπως τα πετρόχτιστα μαγγανοπήγαδα, οι γούρνες, οι παραδοσιακοί φούρνοι, τα πεζούλια, τα στενά δρομάκια, τα κεραμίδια στις σκεπές η κληματαριά στην αυλή κ.α… «αντιστέκονται» στο πέρασμα του χρόνου προσφέροντας στον τόπο μας ιδιαίτερα στοιχεία γραφικότητας και παράδοσης.
Κάνοντας λόγο για φυσική ομορφιά θα ήταν αδύνατο να μην αναφερθούμε στο Φαράγγι του «Καραμπαμπά» το οποίο βρίσκεται Νοτιοδυτικά του χωριού. Δεν χρειάζονται ειδικές περιγραφές καθώς η εικόνα μιλά από μόνη της, αυτό το οποίο όμως είναι άξιο λόγου είναι το ότι η ευρύτερη περιοχή του φαραγγιού έχει χαρακτηριστεί ως μόνιμο καταφύγιο ζώων (άγριας ζωής) σύμφωνα με το ΦΕΚ 341/12-06-1981.
Απ’ όλα τα παραπάνω διαφαίνεται ότι το Αραχναίο είναι ένας τόπος σπουδαίου ιστορικού ενδιαφέροντος, ο οποίος εκτός των άλλων αναδεικνύει την γραφικότητα και την ορεινή άγρια ομορφιά. Μία επίσκεψη στο χωριό μας θα σας δώσει την ευκαιρία να το γνωρίσετε αποκτώντας μοναδικές εμπειρίες καθώς και να το αναδείξετε-κάθε τόπος έχει ανάγκη από ανθρώπους που να πιστεύουν σ’ αυτόν.
ΚΕΙΜΕΝΟ:ΜΑΡΚΟΥ Κωνσταντίνος
Εγγραφή σε:
Σχόλια (Atom)































